Login                    Nieuwsbrief  |   Agenda   |   Vacatures   |   Forum   |   Advies   |   Adverteer   |   Zoek
Verstegen wil grip op de keten
Bron: Procesverbeteren.nl
Supply Chain: Netwerkorganisatie
NootmuskaatVerstegen wil transparante supply chain
Grip op de keten blijkt pittige klus
Door Dr Ir Jaap van Ede, hoofdredacteur procesverbeteren.nl, 27-06-2019


Ketenbreed inzicht is belangrijker dan ooit nu er, naast efficiency, steeds meer oog komt voor duurzaamheid en sociale verantwoordelijkheid. Marianne van Keep vertelt hoe specerijen- en kruidenspecialist Verstegen hun supply chain transparant maakt, én over de vele obstakels daarbij. Is Blockchain-technologie de oplossing?

Marianne van Keep is directeur duurzaamheid en inkoop bij Verstegen. ‘Wij zijn een familiebedrijf, dat winstmaximalisatie niet voorop stelt’, aldus Van Keep. ‘Mengen van kruiden en specerijen is onze corebusiness. Dat doen we hier in Rotterdam nog grotendeels handmatig, met 450 mensen. We kijken naar de mogelijkheid van robotisering en smart industry, maar we willen óók dat dit, als het even kan, niet ten koste gaat van de werkgelegenheid. Ook streven we naar CO2-neutrale productie.’

Verstegen wil zich onderscheiden op het gebied van innovatie, kwaliteit en smaak, én in de manier waarop er met mensen en het milieu wordt omgegaan. ‘En dan niet alleen bedrijfsintern, maar ook in de toeleverketen.’

Complex
‘Idealiter wil je daartoe alles weten wat er in je supply chain gebeurt, zodat je continu kunt verbeteren. Zo ver zijn we echter nog lang niet’, vervolgt Van Keep openhartig. ‘Onze situatie is ook erg complex. Wij kopen honderden verschillende kruiden en specerijen in. Die mengen we vervolgens tot duizenden verschillende mixen, sauzen en marinades. Een fritesproducent heeft een relatief eenvoudige supply chain: de aardappels groeien, ze worden geoogst en dan verwerkt tot friet. Die keten is nog wel inzichtelijk te maken. Kruiden zijn een natuurproduct, afkomstig van planten die steeds op een andere manier groeien. Ze worden vaak betrokken van kleine boeren, uit veel verschillende landen. Bovendien bevinden zich tussen ons en die boeren extra schakels: partijen die de kruiden drogen, fermenteren en/of selecteren. En dan heb je nog politieke invloeden en klimaateffecten… Zie op zo’n netwerk maar eens grip te krijgen!’

Marianne van Keep: Grip krijgen op de toeleverketens van kruiden en specerijen is niet eenvoudigMarianne van Keep: ‘Grip krijgen op de toelever-netwerk van kruiden en specerijen is niet eenvoudig’


Transparantie
Bij de toelevering van kruiden en specerijen spelen tussenhandelaren, waar Verstegen dan zaken mee doet, vanouds een grote rol. ‘Inkopen en dóórverkopen, wat die handelaren tot nu toe deden, is niet meer voldoende. De wereld wordt steeds meer data gedreven. Inkopers zoals die van ons vragen om transparantie: waar komen de producten vandaan, hebben de boeren een eerlijke vergoeding gekregen, en is de voedselveiligheid in orde. Wil je als handelaar overleven, dan moet je meer waarde toevoegen aan de keten dan enkel de kruiden en specerijen zélf.’

Leefbaar loon
Het is voor Verstegen niet mogelijk om alles in huh supply network, van CO2-uitstoot tot het gebruik van bestrijdingsmiddelen en de arbeidsomstandigheden, in één keer inzichtelijk te maken. Daarom kiest Verstegen verschillende speerpunten.

Stap-voor-stap wordt zo toegewerkt naar transparantie. Eén belangrijk aandachtspunt is bijvoorbeeld ‘leefbaar loon’. Boeren moeten een zodanige prijs krijgen voor hun producten, dat zij daar goed van kunnen bestaan in het betreffende land.

Ontvang samenvattingen van onze diepgaande praktijkverhalen
Wilt op de hoogte blijven van nieuwe artikelen?
Drie voordelen van gratis registratie:
  1. Elke twee maanden een nieuwsbrief met samenvattingen (maar natuurlijk geen andere mail)
  2. Alle artikelen altijd meteen en volledig lezen (sommige artikelen zijn deels afgeschermd voor niet-geregistreerden)
  3. Toegang tot 300+ praktijkcases procesverbetering
  4. Berichten op het forum kunnen plaatsen en opmerkingen toevoegen aan artikelen

Blockchain
Het idee is nu, om de boeren via een soort app te laten melden wat ze voor hun kruiden en specerijen betaald krijgen, en daarna gegevens zoals bijvoorbeeld de kloof tussen het huidige en een leefbaar inkomen openbaar te maken. Ook ontstaat er dankzij zo’n app een rechtstreeks contact tussen de boeren en Verstegen. Elke partij in de keten kan namelijk zien wat er met de kruiden gebeurt.

In het artikel ‘Boer weet straks ook wie wíj zijn’ in inkoopvakblad Deal (april 2019), vertelde Keep dat Verstegen blockchain-technologie inzet om de benodigde gegevens te verzamelen. Dit roept verschillende vragen op.

Onder de motorkap
De eerste vraag is een technische: gaat het werkelijk om een blockchain-oplossing? Er zijn namelijk heel veel publicaties over blockchains, waarbij het onder de motorkap om een gewone centrale database gaat. Sterker nog, ik - de schrijver van dit artikel - zou niet één logistieke blockchain-oplossing weten, waarbij ik zéker weet dat die techniek inderdaad wordt gebruikt. Weet u die wél, laat het ons weten!

Een apart artikel op deze site beschrijft wat een blockchain feitelijk is: een oplossing om op een veilige manier transacties tussen partijen vast te leggen, zonder dat daarbij één partij de macht heeft.

Om die vruchten te plukken moeten er wel tenminste twee blockchain-kenmerken aanwezig zijn:

  1. Onomkeerbare vastlegging van transacties door deze deze aanéén te rijgen tot een snoer van blokken, de blockchain. Als daarbij ook voldaan is aan kenmerk 2, dan kun je reeds bestaande blokken vrijwel onmogelijk nog wijzigen.
  2. De dataopslag vindt gedistribueerd en zonder centraal beheer plaats. Dit gebeurt middels kopieën van de database op meerdere computers, die elkaar dan kunnen controleren.

Figuurlijke zin
Voldoet de blockchain van Verstegen aan deze twee kenmerken?, vraag ik Keep. ‘Voorlopig alleen met betrekking tot het eerste kenmerk. Wij gebruiken namelijk nog een traditionele en dus centrale database.’

Belangrijker dan de onderliggende technologie vindt Keep het doel: gegevens delen in de toeleverketen. ‘Met het woord blockchain doelen wij op elk systeem dat gegevens eenduidig vastlegt. Het gaat dan bijvoorbeeld om oogsthoeveelheden, de productkwaliteit en de betalingen aan de boeren. Bij supermarkt Coop kun je straks bijvoorbeeld, als je nootmuskaat van ons koopt, zien wie de boer is en waar die woont.’

Binnenkort is voor de consument zichtbaar van welke boer de nootmuskaat afkomstig isBinnenkort is voor de consument zichtbaar van welke boer de nootmuskaat afkomstig is


Gouden eeuw

Als ik – de schrijver van dit artikel – nootmuskaat strooi over spruitjes of bloemkool, dan moet ik soms even denken aan de handelspraktijken uit de ‘gouden eeuw’. Toentertijd werd mensen veel leed berokkend, met als enig doel om onze smaakpapillen te strelen. Dergelijke excessen bestaan niet meer, maar onderbetaling en kinderarbeid komen nog wél voor. Met dit in het achterhoofd is het fijn dat er nu Nederlandse bedrijven zijn, zoals Verstegen, die het opnemen voor de boeren. Die boeren krijgen nu een stem en worden zo zichtbaar, ook voor de consument.

Grievance
Verstegen creëert deze openheid met behulp van ICT. Omdat het eigenlijk geen echte blockchain is, zou je je kunnen afvragen of de data wel betrouwbaar zijn. Bij een centrale database kan de beheerder daarvan namelijk ongewenste gegevens verwijderen of aanpassen.

Zo wantrouwig ben ik echter niet. Wel zit er een andere adder onder het gras, waar ook een blockchain niet tegen helpt. Hoe weet je bijvoorbeeld zeker dat boeren niet via onbekende onkostenvergoedingen en dergelijke, tóch nog te weinig geld krijgen? ‘Dat is inderdaad een belangrijk aandachtspunt. Wij denken aan een oplossing, waarbij je anoniem dingen kunt melden. Een grievance of klachtensysteem.’

Willekeurige adverteerder gekozen uit de categorie: Supply Chain & Inkoop

Kepner-TregoeKepner-Tregoe

> Naar website

Kennisoverdracht
Naast gegevensdeling is kennisoverdracht belangrijk. Nederland staat bekend om zijn zeer efficiënte landbouw met hoge opbrengsten, door verschillende gewassen afwisselend te verbouwen.

‘Keerzijde daarvan is dat er relatief veel bestrijdingsmiddelen nodig zijn. Het is natuurlijker, en de planten worden minder gevoelig voor ziekten, als je meerdere soorten door elkaar heen zet. Dit heet een voedselbos. Bij kruiden en specerijen geven de planten vaak pas na zes of zeven jaar opbrengst. Zet je nu op één veld ook meerdere leeftijden door elkaar, dan heb je een regelmatiger inkomen als boer. Wij zijn een demonstratieproject gestart met dit soort voedselbossen. Het idee is dat je het goede van de Nederlandse efficiency behoudt, maar dit combineert met een duurzamere landbouw.’

Experiment met een voedselbosExperiment met een voedselbos, waarin planten van meerdere soorten en leeftijden door elkaar worden geteeld.


Versterken

Het is de bedoeling dat de verschillende supply chain projecten van Verstegen elkaar gaan versterken. ‘Als boeren een eerlijke prijs krijgen, dan kunnen zij bijvoorbeeld gemakkelijker investeren in voedselbossen. Daardoor wordt de productie dan duurzamer en fluctueren de opbrengsten minder. ICT zorgt bij dit alles voor transparantie, én het helpt bij het delen van kennis.’

Drones
Onder ICT valt ook de inzet van (smart) technologie. ‘Denk bijvoorbeeld aan het gebruik van satellietgegevens. Die laten zien waar de grond te nat of te droog is, en waar de groei achterblijft. Er zijn ook boeren die drones gebruiken om de afmetingen van hun land in kaart te brengen. Daarna weet je dan hoeveel opbrengst je zou mogen verwachten.’

Hippe toepassingen zoals apps helpen ook om het boerenbedrijf aantrekkelijk te houden voor jonge mensen.  ‘In Indonesië is het welvaartspeil de laatste tijd behoorlijk gestegen. Mensen gaan er niet meer uit noodzaak naar de stad. Ze zoeken daar nu vooral banen die ze aantrekkelijker vinden.’


Hulp nodig bij Supply Chain Management, Inkoop en de Netwerkorganisatie?

Verwijzen naar dit artikel op internet?
Gebruik als link: http://www.procesverbeteren.nl/procesgericht/Verstegen_supply_chain_blockchain.php

Solventure