Op dinsdag 24 juni 2008 vond een symposium plaats over Lean Six Sigma in het Universitair Medisch Centrum Groningen (UMCG), het evenement werd mede georganiseerd door IBIS UvA.

Eén van de sprekers was Sören Bisgaard, hij is hoogleraar industriële statistiek aan de universiteiten van Massachusetts én Amsterdam (UvA).

‘Bij computers krijg je tegenwoordig meer power voor minder geld, dus waarom kan dat niet in de gezondheidszorg’, chargeert hij.

Volgens Bisgaard heeft de effectiviteit van de gezondheidszorg technisch enorme vooruitgang geboekt, maar is de delivery daar sterk bij achtergebleven.

Toepassing van managementmethoden uit manufacturing is volgens hem een probaat middel om daar wat aan te doen.

‘Nieuwe behandelmethoden kosten in de regel méér. Je kunt de kwaliteit echter ook verhogen door het aantal fouten en verspillingen te reduceren. In dat geval gaat een betere kwaliteit hand-in-hand met lagere kosten.’

Verborgen ziekenhuis
Dr Jaap van den Heuvel, voorzitter van de raad van bestuur van de Reinier de Graaf Gasthuis Groep (RDGG), spreekt in dit verband over een verborgen ziekenhuis.

‘Dat is het gedeelte waar veel tijd verloren gaat door complicaties, fouten en logistieke problemen. Die zaken kun je met Lean Six Sigma aanpakken. Dit verklaart ook het enthousiasme van de medewerkers daarvoor.’

Van den Heuvel is – deels indirect – verantwoordelijk voor de introductie van Six Sigma in maar liefst vijf Nederlandse ziekenhuizen!
 In de periode van 1999 tot 2005 bewees hij tijdens zijn promotieonderzoek dat Six Sigma effectief is. Als testcase fungeerde het Rode Kruis Ziekenhuis (RKZ) te Beverwijk.  Daarna verplaatste zijn werkterrein zich naar het Canisius Wilhelmina Ziekenhuis in Nijmegen, en nu is hij dus actief in de RDGG. 

De promotor van Van den Heuvel destijds, professor Ronald Does, is tevens directeur van het adviesbureau IBIS UvA. Does zorgde voor een verdere uitrol van (Lean) Six Sigma. Dit leidde tot implementaties in het Lange Land Ziekenhuis in Zoetermeer, het Virga Jesse Ziekenhuis in Hasselt (België), en in het UMCG.

Kwetsbaarheden
Steevast leidt de toepassing van (Lean) Six Sigma in de beginjaren tot miljoenenbesparingen. Toch is het niet alleen maar een succesverhaal, er zijn ook kwetsbaarheden.
Ten eerste moeten de projectleiders, de zogenaamde blackbelts, fulltime vrijgemaakt worden. Verder is het karakter van de methode nogal topdown, zeker in de beginfase. 

In het eerste ziekenhuis, het RKZ, blijkt het Six Sigma programma al weer gestopt!

‘Dat komt niet door een gebrek aan betrokkenheid van de werkvloer’, benadrukt Van den Heuvel. ‘Integendeel, er werden nog heel veel verbeterprojecten aangedragen. Het probleem is echter dat de huidige raad van bestuur onbekend is met Lean Six Sigma. Als zij het programma niet willen continueren, houdt alles op natuurlijk.’

60 verbeterprojecten
In het UMCG is er geen vuiltje aan de lucht, het Lean Six Sigma programma draait daar nu een jaar op volle toeren. In die tijd zijn er maar liefst 60 verbeterprojecten gestart, waarvan 24 op het gebied van zorg, 20 op het gebied van middelen, 4 op het terrein van opleidingen en 11 projecten die te maken hebben met de interne organisatie.